Bekend van BNNVARA, RTL 5, NPO Radio 1, BNR Nieuwsradio, 3FM, Tegenlicht, De Correspondent en meer: In de media | Telefoon: 06-53555875

Kunstmatige intelligentie: definitie, ontwikkeling & toepassingen (6x)

Kunstmatige intelligentie. Wat is kunstmatige intelligentie? Wat is de impact van ‘artificial intelligence’? Gaan we wereldproblemen hiermee oplossen? Of gaat het ons vernietigen?

In dit artikel alles wat je wil weten over kunstmatige intelligentie. Zo sprak ik met Neil Jacobstein (Singularity University, foto boven), Nicky Hekster (IBM Watson Nederland), Nell Watson (futurist) en gaf ik een lezing over kunstmatige intelligentie bij een evenement van eOffice en IBM (2016), bij Focus in Arnhem (2017) en de Universiteit van Utrecht (2018).

Verder heb ik online artikelen gebruikt voor dit stuk, een paar boeken gelezen (Life 3.0 en Superintelligence) en was ik bij meerdere congressen over dit onderwerp (World AI Summit 2017 in Amsterdam, the AI Congres 2018 in Londen en Intelligent Health 2018 in Basel).

Wat is kunstmatige intelligentie?

Kunstmatige intelligentie zijn systemen die zelf-lerend zijn. Er heerst nog al wat verwarring rond de term, omdat het een breed concept is. Een andere reden dat kunstmatige intelligentie een vaag begrip is, komt door twee factoren.

  • We associëren het met (science fiction) films. Maar: ook in de computer of mobiele telefoon die je nu gebruikt, wordt al kunstmatige intelligentie gebruikt. Denk ook aan systemen in je auto (ABS) of hoe Google en Facebook werken. Dat is allemaal kunstmatige intelligentie aan het werk.
  • We denken aan robots. Maar: de robot is de verpakking of de vorm, kunstmatige intelligentie gaat om de inhoud. Wat een robot doet en de beslissingen die het maakt.

Zoals ik al schreef, is de term heel breed. In grote lijnen zijn er drie vormen:

  1. Kunstmatige intelligentie: gespecialiseerd in één ding. Zoals de schaakcomputers. Dit wordt ook wel weak AI genoemd.
  2. Kunstmatige intelligentie: goed in meerdere dingen. Dit wordt ook wel strong AI genoemd. Een voorbeeld is Watson van IBM. Deze kunstmatige intelligentie kan ook meerdere vormen van denken: problemen oplossen, abstraheren, reflecteren en leren van vorige ervaringen.
  3. Superinteligentie. Volgens Nick Bostrom is dit een veelomvattende vorm, waarin kunstmatige intelligentie de totale menselijke intelligentie overstijgt. Denk hierbij ook aan creativiteit, wijsheid en sociale vaardigheden. Hier schrijf ik verderop meer over.

Nu denk je misschien aan de eerste vorm. Daarvoor is het ook heel handig. Het zou onmenselijk zijn om zelf alle websites op het internet te indexeren. Gelukkig doet de kunstmatige intelligentie van Google dat heel goed. Je gebruikt dus al kunstmatige intelligentie, zonder dat je het doorhebt.

Software is eating the world. Artificial Intelligence is eating softwareHod Lipson (Columbia University)

Maar als de groei doorzet naar vormen 2 en 3, dan zijn de gevolgen voor het bedrijfsleven, de maatschappij en voor jou immens. Een mooie uitspraak is van Hod Lipson, net als Neil Jacobstein spreker op de Singularity University Summit 2016: ‘Software is eating the world. Artificial Intelligence is eating software.’

Model kunstmatige intelligentie

Ik heb een mindmap gemaakt met de belangrijkste concepten in dit artikel en hoe ze met elkaar samenhangen. Je kan dit model zien als een soort van samenvatting.

Mindmap met een samenvatting van welke concepten ik belangrijk vind en hoe ze met elkaar samenhangen.

Definitie kunstmatige intelligentie

Er komen veel termen langs als het gaat om kunstmatige intelligentie. Hoe zit dat? Volgens Neil Jacobstein (chair van AI bij Singularity University) is ‘deep learning’ een onderdeel van ‘machine learning’ – wat weer een onderdeel is van ‘kunstmatige intelligentie’, wat vervolgens weer onderdeel is van computer wetenschappen. Deep learning heeft overigens betrekken op het aantal lagen van het zelflerende neurale netwerk. Kort door de bocht: elke laag brengt je weer een stap dichter bij het antwoord of de beslissing.

Kortom, van een laag naar een hoog abstractieniveau ziet dit er zo uit:

  • Deep learning & neural nets
  • Machine learning
  • Kunstmatige intelligentie
  • Computerwetenschappen

De essentie is het slimmer maken van software op basis van algoritmes. Die algoritmes worden gebruikt voor het herkennen van patronen (in data en datastructuren) en problemen oplossen.

Een klein uitstapje: wat ik boeiend vind, is wat Google op dit gebied doet. Zij hebben TensorFlow ontwikkeld [link onderin]. Het mooie is dat ze het ‘open source’ hebben gemaakt. Iedereen kan er dus mee aan de slag. Ik sprak zelfs met eenprogrammeur die zich bezig houdt met kunstmatige intelligentie vertelde dat hij foto’s had geanalyseerd met Tensor Flow en Watson. Tensor Flow was beter. Is dat een toekomstbeeld? Kunstmatige intelligentie voor iedereen gratis toegankelijk?

Ontwikkeling kunstmatige intelligentie

Op de Singularity University the Netherlands Summit (september 2016) interviewde ik Neil Jacobstein. Ik vroeg hem naar de ontwikkeling, de impact en de risico’s van kunstmatige intelligentie. Bekijk de video hieronder:


Video interview met Neil Jacobstein (Singularity University)

Op het Brave New World Conference 2017 in Leiden sprak ik met futurist, onderzoeker en ondernemer Nell Watson over ‘machine intelligence’. Bekijk de video hieronder:

Interview met Nell Watson

Op de AI Congress 2018 in Londen sprak ik met Bill Aronson (AIRG), Dr. Dafydd Loughran (Babylon Health) en Christopher de Rudofl (Vovl Global). Bekijk de video hieronder:

Verslag met 3 interviews op de AI Congress 2018 in Londen


Verwachtingen kunstmatige intelligentie

De verwachtingen rond kunstmatige intelligentie zijn hooggespannen. Technologie-denker Kevin Kelly is ervan overtuigd dat kunstmatige intelligentie overal in zit. Volgens hem zijn we gestart met het stoppen van elektriciteit in dingen. Denk aan een trap (> roltrap) of fluitketel (> waterkoker).

De volgende fase is dat in alle apparaten en dingen ook intelligentie gaat zitten. Dat is ook de mening van Neil Jacobstein (Singularity University): ‘Het wordt een onderdeel van het alledaagse leven’. Computerwetenschapper Andrew Ng: ‘Kunstmatige intelligentie is de elektriciteit van de toekomst’.

Kunstmatige intelligentie zit straks overal inKevin Kelly

Dat biedt gigantische kansen. In 2016 gaf gaf een lezing bij een congres van e-office. Voor mij sprak Nicky Hekster. Hij is verantwoordelijk voor IBM Watson Health in Nederland. IBM heeft namelijk Watson ontwikkeld, een computer. Of beter gezegd: kunstmatige intelligentie software.

Hij vertelde dat Watson in 2011 het televisiespel Jeopardy won. Dit was een enorme prestatie, want taal is een ongrijpbaar ding. Nu werkt IBM veel met Watson voor de gezondheidszorg. De zorg is ideaal: heel veel data (ook in afbeeldingen), richtlijnen, studies, onderzoeken, artikelen en prestatie gegevens. De belangrijkste conclusies uit 800 miljoen bladzijden halen? Watson kan dat in één seconde. Verderop in het deel over toepassingen voor de gezondheidszorg schrijf ik hier meer over.

Doorbraken

Naast het voorbeeld van Jeopardy in 2011 zijn er nog meer toonaangevende voorbeelden van de vooruitgang van kunstmatige intelligentie.

  • Schaken 1996
  • Breakout 2014
  • Go 2016

De doorbraken heb ik hieronder beschreven.

Schaken 1996

In 1996 won Deep Blue 2, ontwikkeld door IBM, een match van zes partijen schaken tegen de schaakgrootmeester Gary Kasparov. Een leuke anekdote is dat Kasparov op een gegeven vals spel vermoed en even later heftig onder de indruk is van zijn tegenspeler. Hij ziet een zet waarvan hij denkt dat het alleen door een mens gedaan kan worden. In een artikel op Time zegt hij: ‘Ik voelde, ik rook, dat dit een nieuw soort intelligentie was’.

Ik voelde, ik rook, dat dit een nieuw soort intelligentie wasGary Kasparov

Breakout 2014

In 2014 won het KI-systeem van DeepMind het spel Breakout. Het bijzondere was dat het programma niets wist van computerspellen, en ook niets van concepten als spelletjes, batjes, bakstenen of ballen. Het enige dat het systeem wist, was dat er op gezette tijden een lange lijst met getallen werd ingevoerd: het huidige aantal punten en alle specificaties van kleuren van pixels op het scherm. Alleen, nu komt de crux: het systeem wist niet waar de getallen voor stonden.

Het systeem moest getallen aanleveren die de programmeurs zouden herkennen als codes die aangaven welke toetsen er ingedrukt moesten worden. Maar net als bij de output: het systeem wist dit niet.

In het begin speelde het KI-systeem vreselijk slecht. Maar door te oefenen ging ze snel vooruit en al snel was ze beter dan de programmeurs die haar hadden ontwikkeld.

Go 2016

In 2016 won AlphaGo, weer een systeem van DeepMind, het spel Go van Lee Sedol. De Zuid-Koreaan Lee Sedol werd beschouwd als de beste speler die de wereld sinds het begin van deze wereld heeft voortgebracht. De meeste experts in het spel hadden verwacht dat het nog wel een decennium zou duren voordat een machine beter zou zijn dan een mens. Het is namelijk het ultieme strategiespel met talloze keuzemogelijkheden per set.

Binnen een jaar na deze overwinning speelde een verbeterde versie van AlphaGo tegen de twintig beste spelers van de wereld, zonder ook maar één partij te verliezen. Max Tegmark schrijft in zijn boek dat AlphaGo daarmee liet zien om over intuïtie en creativiteit te beschikken. Twee van de belangrijkste menselijke trekken.

Smartphone apps

De bovenstaande voorbeelden zijn spelletjes. De vorderingen op andere terreinen zijn net zo indrukwekkend te noemen. Zoals je al eerder las zit een auto vol met kunstmatige intelligentie, net zoals de aanbevelingen die je krijgt op Netflix of Spotify en de wijze waarop je feed wordt gegenereerd op social media zoals Facebook.

Een mooie andere toepassing is spraakherkenning, dat je wel kent als je Siri of vergelijkbare software gebruikt. Naast spraak helpen systemen ons ook met ons zicht: beeldherkenning. De automatische classificering van afbeeldingen in Google Foto’s is hier een voorbeeld van, net zoals KI-systemen die worden gebruikt voor de analyse van radiologische afbeeldingen [daarover later meer].

Een derde voorbeeld is navigatie. Een navigatie app kun je ook beschouwen als een KI-systeem. Het neemt alle (real time) informatie mee en berekent de meest optimale route van punt A naar punt B. Kortom, op allerlei vlakken in je leven gebruik je waarschijnlijk al een vorm van kunstmatige intelligentie. Vaak in de vorm van een app op je smartphone.


Mogelijkheden

Met zoveel meer intelligentie, kunnen we dan:

  • dodelijke en nu ongeneeslijke ziektes oplossen?
  • het voedselprobleem oplossen?
  • de ruimte verkennen?
  • onsterfelijk worden?

Niet zo gek dat de symbiose van menselijke en kunstmatige intelligentie wordt gezien als de volgende stap in de ontwikkeling van ons als mens. Een mooie uitspraak om dit te illustreren is van Vernor Vinge (Professor Wiskunde en science fiction auteur) die je hieronder leest. Later in dit artikel schrijf ik meer over superintelligentie, inclusief de impact op de mensheid.

We are on the edge of change comparable to the rise of human life on Earth

Voor mij persoonlijk is dit heel sprekend. De impact van deze ontwikkeling op ons lichaam en leven is immens. Tijdens het symposium van e-office sprak ik bijvoorbeeld ook met Tom. Tom heeft een chip bij mij ingebracht. Hij is enthousiast over wat je met kunstmatige intelligentie kan doen in combinatie met geïmplanteerde chips [link naar het artikel over de chip in mijn lichaam staat onderin].

Neil Jacobstein verwoordt dit mooi: ‘Met kunstmatige intelligentie kunnen we een verbeterde versie van onszelf worden.’ In mijn presentaties over biohacking vertel ik daarom altijd wat over kunstmatige intelligentie. Het staat niet op zichzelf, maar in verbinding met andere ontwikkelingen rond biohacking, technologie en innovatie.

Kevin Kelly

Kevin Kelly is één van mijn favoriete technologie-denkers. Volgens hem leidt kunstmatige intelligentie tot de volgende industriële revolutie. In maart 2017 gaf hij een lezing bij STRP Eindhoven.

Naast een foto met hem heeft hij ook nog een boek gesigneerd. In het boek schreef hij: ‘To Peter. With respect, I wish you great success. Onward to our amazing future! Best, Kevin Kelly’


Kansen en innovatie

Hoe snel gaat de ontwikkeling van kunstmatige intelligentie? Volgens Hod Lipson op de Singularity University Summit (2016) gaat het hard de komende jaren. Dit heb ik eerder geïllustreerd aan de hand van de doorbraken. Over het moment dat superintelligentie wordt bereikt, daar verschillen de meningen over zoals je verderop zult lezen.

Waarom?

  1. Rekenvermogen
  2. Ontwikkelen

#1 Het basisprincipe is dat je software voldoende vermogen moet hebben om alle berekeningen te doen, die wij ook in ons hoofd doen. Hier komt Moore’s Law om de hoek kijken. Er zijn verschillende definities van deze Wet. Sterker nog, de beschrijving van de Wet is in al die jaren een paar keer veranderd.

De Wet van Moore stelt dat het aantal transistors in een geïntegreerde schakeling door de technologische vooruitgang elke 18 maanden verdubbelt. Kortom: meer computerkracht in minder ruimte, minder geld en voor minder energie.

#2 Het volgende probleem is hoe we de kunstmatige intelligentie dan moeten bouwen. Er zijn 3 manieren:

  1. Neurale netwerken. Computers bouwen zoals onze hersenen werken.
  2. Evolutionair. Ons brein is ontwikkeld na eeuwen evolutie. Met software en rekenkracht kunnen we door ‘trial and error’ de evolutie naar singulariteit versnellen.
  3. Kunstmatige intelligentie zichzelf laten maken. Tja, dit klinkt heel meta. Maar je kan kunstmatige intelligentie de opdracht geven om zichzelf verder te ontwikkelen.

Een voorbeeld van type #1 (neurale netwerken) is hoe Google Foto’s nu werkt. Het programma kan zelf foto’s clusteren en categoriseren.

Een voorbeeld van type #2 (evolutie) is een onderzoek van Bongard en Zykov dat in ‘Science’ werd gepubliceerd. Daarin laten ze een onderzoek zien van een robot die zichzelf, met vallen en opstaan, leert om te lopen.

Een voorbeeld van type #3 (meta kunstmatige intelligentie) zijn schaakcomputers die tegen elkaar gingen spelen en daarvan gingen leren. Dat is ‘machine learning’. Als we daar zijn, dan heeft dat een aantal voordelen. Een kunstmatig brein dat is sneller en betrouwbaarder. Daarnaast kunnen we er upgrades in doorvoeren en kunnen we ze met elkaar verbinden. Dat kunnen we niet met het menselijk brein.

Trouwens, dat je met computers een collectief brein kan maken, dat heeft veel voordelen. Denk aan auto’s. Die weten van elkaar waar ze rijden en kunnen dan ook veel beter op elkaar anticiperen. Zij kunnen dan veel beter autorijden dan wij als mensen kunnen.


Nadelen (4x)

Wat zijn de mogelijke nadelen en risico’s van kunstmatige intelligentie? Voor mij zijn dit de belangrijkste:

  1. Transparantie
  2. Doel
  3. Vrije wil
  4. Privacy

De nadelen staan hieronder verder uitgewerkt.

Transparantie

#1 Transparantie. Een belangrijk nadeel dat wordt genoemd is dat als systemen zelfstandig leren, het niet meer herleidbaar en transparant is hoe ze tot een beslissing zijn gekomen. Onze menselijke vermogens schieten daarin tekort. Een bekend voorbeeld is het gebruik van algoritmes in de rechtspraak.

Voorstanders denken dat computers beter en onbevooroordeeld de feiten kunnen interpreteren en afwegen, gevolgd door een beter besluit. Ze verwachten dit zeker bij simpele rechtszaken zoals echtscheidingen en verkeersboetes. Tegenstanders van deze ontwikkeling vinden dat het spreken van recht juist bij uitstek iets is dat een mens moet blijven doen.

Vooral als systemen zelf leren, dan wil je als je veroordeeld bent door een computer wel weten hoe deze tot zijn of haar besluit is gekomen. Is het helder wat hoe het algoritme werkt, welke data het systeem heeft gebruikt en hoe dit heeft geleid tot de uitspraak?

Doel

#2 Doel. Een ander en actueel nadeel toont zich nu ook al in digitale media. Algoritmes bepalen op social media zoals Facebook en Twitter welk bericht je te zien krijgt. Het doel van die algoritmes is dat je zo lang mogelijk op het platform blijft en het liefst ook nog eens doorklikt op een advertentie.

Dit is ook waar schrijver en NRC columnist Maxim Februari tegen ageert [link onderin]. In een podcast interview met hem bekritiseert hij het toenemende gebruik van data en algoritmes door bedrijven en overheden. Volgens hem vatten modellen maar een deel van de werkelijkheid, maar niet alles.

Neem de algoritmes van social media. Het risico is tweeledig. Aan de ene kant is het selecteren van nieuws misschien wel iets menselijks, waarvoor je kan nadenken over gevoel, emotionele waarden en ethiek. Wat als we dat alleen nog maar overlaten aan robots? Een tweede risico is dat de algoritmes hun aanbod specifiek aanbieden per persoon. Hierdoor krijg ik iets anders te zien dan jij. Dit is de bekende ‘filter bubbel’. Het gevolg hiervan is dat mensen elkaar minder goed begrijpen omdat ze een gezamenlijke basis missen.

Vrije wil

#3 Vrije wil. Robots, software en kunstmatige intelligentie nemen al een heleboel taken van ons over. Neem het navigeren door een stad. Maak ik zelf nog wel bewust een keuze of laat ik me volledig leiden door een app op mijn telefoon. Hetzelfde geldt voor aanbevelingen op bijvoorbeeld Netflix of Spotify.

Een voordeel van je hier niet teveel door laten leiden is dat je te maken krijgt met verrassingen, mysteries, fouten en serendipiteit. Of gaat kunstmatige intelligentie dat straks in zichzelf programmeren?

Nog een voorbeeld. Stel je voor dat je een kunstmatige intelligentie assistent hebt, zoals Samantha in de film Her. Hoeveel beslissingsbevoegdheid krijgt deze dan? Stel je voor dat je robots gebruikt om voor je te zorgen als patiënt, wat moet deze doen als je weigert om je medicijnen te nemen.

Of als je aan het begin van het jaar je slimme assistent de opdracht hebt gegeven om je te helpen af te vallen. Hoe reageert hij (of zij) dan als je de opdracht geeft om pizza te bestellen? Zet de assistent vervolgens ook je koelkast op slot zodat je daar ook niet uit kan snoepen?

Privacy

#4 Privacy. Stel je voor dat we hele slimme kunstmatige intelligentie assistenten krijgen. Deze nemen een heleboel taken van ons over, zoals het regelen van onze financiën, het maken van afspraken met de huisarts of het plannen van tijd met vrienden en familie.

Hoewel we dit in sommige domeinen van ons leven al toelaten, gaat dit nog een stap verder. Hoe meer verantwoordelijkheden we loslaten, hoe gevaarlijker het wordt als het mis gaat. Onze assistent volgt ons altijd. Wat als het wordt gehackt? Wordt de kwaliteit van de menselijke relaties minder? Worden we niet makkelijk gemanipuleerd, op een veel grotere schaal en met veel meer impact dan nu het geval is?

Nu zeg ik wel eens als grapje tijdens een lezing of presentatie: ‘Google kent me waarschijnlijk beter dan mijn vriendin, mijn moeder of mijzelf’.


Ontwikkeling kunstmatige intelligentie

Op de World AI Summit 2017 in Amsterdam sprak ik met Gary Marcus. Gary Marcus is professor aan de Universiteit van New York bij de afdeling Psychologie. Hij is ook een tijd lang betrokken geweest als het hoofd van Uber’s kunstmatige intelligentie afdeling.

Gary Marcus gaf een aantal waarschuwingen over de toekomst van kunstmatige intelligentie. ‘We hebben niet alleen wiskundigen nodig. Maar juist ook psychologen, taalkundigen, antropologen en sociologen.’ Volgens hem is het gevaar dat de ontwikkeling van kunstmatige intelligentie stil komt te liggen. Hij noemt dit de ‘AI winter’.

We hebben niet alleen wiskundigen nodigGary Marcus (Universiteit van New York)

Commerciële bedrijven die zich bezig houden met kunstmatige intelligentie, zoals Google, Facebook en Amazon, hebben namelijk hun eigen doelen. Het is volgens Marcus juist nu nodig om de huidige kunstmatige intelligentie uit te breiden met menselijke vermogens en capaciteiten. Hij pleit daarom voor een CERN voor kunstmatige intelligentie. Een publiek initiatief en samenwerking om kunstmatige intelligentie naar een volgend niveau te brengen.

Kritiek

Er is ook kritiek op de zogenaamde potentie van kunstmatige intelligentie. Lorenzi Floridi is filosofie professor van de Universiteit van Oxford. In 2014 verscheen zijn boek ‘De Vierde Revolutie’. Deze revolutie draait erom dat het offline en online leven zich steeds meer vermengen. De eerste drie revoluties waren dat de aarde om de zon draait (Copernicus), natuurlijke selectie (Darwin) en dat we veel dingen onbewust doen (Freud).

Hij is niet zo enthousiast over de huidige toepassingen van kunstmatige intelligentie. Volgens gaan de ontwikkelingen wel snel omdat technologie goedkoper wordt, meer data beschikbaar is, meer rekenkracht is, betere algoritmes zijn, meer apparaten met internet zijn verbonden en steeds meer mensen (steeds meer) online zijn.

Het echte leven is geen setje afgesproken regelsLuciano Floridi (Universiteit Oxford)

Maar het duurt nog wel even voor we ‘strong AI’ hebben. Luciano Floridi in een interview met de Volkskrant: ‘Ik ben wel onder de indruk van specifieke oplossingen voor specifieke problemen. Bij het bordspel Go bijvoorbeeld. Maar de doorbraken blijven binnen de context van zo’n spel. Het echte leven is echter geen setje afgesproken regels.’

Volgens hem is het nodig om beter na te denken over de mogelijkheden en onmogelijkheden van kunstmatige intelligentie. Aldus Luciano Floridi: ‘Geen enkel apparaat, hoe slim ook, ontslaat ons van onze eigen verantwoordelijkheid.’

Gary Marcus


Toepassingen

Wat zijn nog interessante ontwikkelingen en toepassingen rond kunstmatige intelligentie?

  1. Gezondheidszorg
  2. Communicatie
  3. Wetgeving
  4. Wetenschap
  5. Mobiliteit
  6. Oorlog

De toepassingen heb ik hieronder beschreven.

1 Gezondheidszorg

Op het Get into the Future congres 2017 in Amsterdam sprak ik met Kris Verburgh (auteur van o.a. het boek ‘De Voedselzandloper’) over de toepassing van kunstmatige intelligentie voor de gezondheidszorg.

Hij vertelde over IBM Watson. Deze kunstmatige intelligentie helpt artsen om diagnoses te stellen, door onder meer genetisch materiaal van tumorcellen te analyseren, door big data te ontleden en door wetenschappelijke publicaties te destilleren.

Een voorbeeld is dan Japan artsen zich niet zo goed raad wisten met een tumor in een jonge patiënte. Watson bestuurde de data en concludeerde dat het een zeldzame vorm van leukemie was. Het scheen zelfs een vorm te zijn waar de artsen nog nooit van hadden gehoord.

Andere voorbeelden zijn onderzoek naar ogen (1), de ontwikkeling van medicijnen (3), de beoordeling van afbeeldingen (3) en het analyseren van aantekeningen (4).

#1 Google Deepmind analyseert afbeeldingen van ogen om daarvan te leren [link onderin]. Kunnen we straks met een foto van de ogen bepaalde ziektebeelden ontdekken?

#2 Atomwise is een bedrijf die ‘machine learning’ inzet om op moleculair niveau onderzoek te doen met als doel om nieuwe medicatie te ontdekken [link onderin].

#3 Ik was op de AI Congress 2018 in Londen. Tijdens het evenement van twee dagen was één ochtend gewijd aan kunstmatige intelligentie in de gezondheidszorg. Vaak ging het over bedrijven die oplossingen hadden voor ‘object herkenning’ op basis van ‘computational neural networks’.

Dit kun je toepassen in autonoom rijdende auto’s om de omgeving te scannen, maar ook in het beoordelen en diagnosticeren van radiologische afbeeldingen.

#4 Finn Catling van de University College London vertelde over een project om de kwalitatieve aantekeningen van artsen in tekst te coderen en te analyseren. Volgens hem ligt de meest medische waarde vaak in het oordeel van de arts. Door die gegevens met zelflerende systemen te analyseren, hoopt hij

In een paneldiscussie kwamen nog wel de gebreken naar voren. Volgens de deelnemers is kunstmatige intelligentie (op dit moment) van toegevoegde waarde in de zorg waar het gaat om administratieve en gestandaardiseerde processen. De technologie moet ondersteunend zijn aan professionals die besluiten nemen én de zorg blijft nog steeds voor een groot gedeelte gebaseerd op menselijk contact.

2 Communicatie

Communicatie is de sector waarin computers tot dusverre de grootste omwenteling teweeg hebben gebracht. In een podcast interview van Sam Harris met Max Tegmark legt de laatste uit dat superintelligentie waarschijnlijk met de communicatiesector start om wereldheerschappij te krijgen [link onderin]. In het proloog van het boek wordt dit schitterend verhalend verteld.

Op welke wijze heeft kunstmatige intelligentie invloed op de wijze waarop wij als mensheid met elkaar communiceren?  Zo is het niet gek om te denken dat je oordopjes gaat dragen met intelligentie [link onderin over de samenwerking tussen IBM met Draghi]. Ideaal als je in een vreemd land bent waar je de taal niet spreekt. Of wat zou je nog meer kunnen doen met oordopjes die zelf kunnen leren?

Of neem chatbots. Wanneer hebben we niet meer door of we praten met een computer of met een echt mens? Dat is de basis achter de Turing test. In de film ‘Ex Machina’ wordt dit thema op een boeiende manier ontrafeld. Nu zijn er al talloze apps en applicaties die het eerste contact met de klant doen op basis van software.

Is die test nog wel relevant? Of vervaagt straks de grens tussen mens en machine? Antwoorden heb ik niet, maar deze ontwikkelingen laten zien dat er veel gaande is en dat het een enorme impact op ons leven gaat hebben.

3 Wetgeving

Het juridische proces kun je in abstracte zin beschouwen als een berekening. De input bestaat uit informatie over bewijzen en rechtsregels en de output uit een beslissing. Om die reden koesteren sommige onderzoekers het visioen dat deze procedure geheel geautomatiseerd kan worden met behulp van robotrechters. Dit zijn systemen die bij elke rechterlijke uitspraak probleemloos dezelfde hoogwaardige juridische maatstaven hanteren, zonder ten prooi te vallen aan menselijke fouten zoals vooringenomenheid, vermoeidheid of gebrek aan actuele informatie.

Een leuk voorbeeld van de menselijke onfeilbaarheid is een omstreden onderzoek in 2012 naar rechters in Israël. Daaruit bleek dat ze tot strengere uitspraken kwamen als ze honger hadden: direct na het ontbijt wezen ze ongeveer 35% van de verzoeken om voorwaardelijke invrijheidstelling af, maar vlak voor de lunch was dat 85%.

Op dit gebied zijn er nog tal van uitdagingen. Zo zijn bestaande datasets vaak gekleurd door menselijke vooroordelen, moeten we goed nadenken over de hackbaarheid van deze systemen en kunnen we de beslissingen van het systemen herleiden en accepteren?

4 Wetenschap

Op welke manier raakt dit de wetenschap? Tijdens ons interview was Neil Jacobstein heel stellig: ‘Wetenschap gaat veranderen. Met kunstmatige intelligentie is de data de basis en niet de hypothese.’ Hij verwacht dat wetenschappers slimme algoritmes door data laten spitten in plaats van om te starten met een hypothese.

5 Mobiliteit

Kunstmatige intelligentie wordt vaak in verband gebracht met auto’s en mobiliteit. Op zich is dat niet zo gek. Tijdens lezingen en presentaties haal ik vaak het voorbeeld aan dat in een vliegtuig de piloten eigenlijk maar 20 minuten de besturing in handen hebben, namelijk tijdens het opstijgen en landen. Voor de rest is de taak van de piloot, heel kort door de bocht, om de computer in de gaten te houden.

Net zoals bij het voorbeeld van robotrechters zijn computers waarschijnlijk beter in autorijden dan mensen. Een computer raakt niet moe, verveeld, geïrriteerd of afgeleid. Een ander voorbeeld is dat een auto dan verbonden is met andere auto’s, waardoor ze direct met elkaar kunnen communiceren.

Tijdens een lezing in 2018 zei Ruud Veltenaar dat hij niet verwacht dat we heel snel van deur tot deur met een autonoom rijdende auto zullen reizen. In een drukke stad gebeurd er teveel om autonoom te rijden. Veel waarschijnlijker is het dan je lange stukken op de snelweg autonoom gaat rijden in colonnes.

6 Oorlog

Veel experts in het domein maken zich zorgen om militaire toepassingen. De verleiding is groot om autonome wapensystemen te ontwikkelen. Deze worden ook wel ‘killer robots’ genoemd. Wat als deze worden ingezet in oorlogen? Of wat als er ‘killer drones’ worden gefabriceerd die even duur zijn zoals een smartphone vandaag de dag? Dat zou ook een heel andere vorm van terrorisme met zich mee brengen. In de laatste aflevering van het derde seizoen van Black Mirror wordt met deze gedachte gespeeld.

Om die reden is een beweging op gang gekomen die pleit voor onderhandelingen over een verbod op ‘killer robots’. Er bestaat vooral nog veel discussie over wat er precies verboden moet worden en hoe de naleving van zo’n verbod moet worden gecontroleerd.


Impact

De oproep dat kunstmatige intelligentie uitgebreid moet worden met menselijke vermogens, was de oproep van Marco Vernochi van Accenture op de World Summit AI 2017 in Amsterdam. Hij had nog wel een aardige oneliner: we moeten van ‘user interface’ naar ‘artificial intelligence interface’ denken. We gaan steeds meer werken en communiceren met slimme algoritmes. De mens moet daarin centraal blijven staan.

Dat neemt niet weg dat de impact van deze ontwikkeling volgens hem een enorme impact heeft. Zowel op de maatschappij, op economieën, op industrieën, organisaties, werkprocessen, werk, banen en personen.

Ik licht er drie uit:

  1. Productiviteit
  2. Loopbaanadvies
  3. Basisinkomen

Over de impact van superintelligentie lees je straks meer.

#1 Productiviteit. Accenture heeft onderzoek gedaan naar de impact op bedrijven. Ze verwachten dat het de productiviteit doet toenemen met 40% en de winst van bedrijven met 38%. Hoe ze dit onderzocht hebben en welke aannames ze daarbij hebben gedaan, kwam overigens niet heel helder naar voren.

#2 Loopbaanadvies. Maar wat voor loopbaanadvies moet jij je kinderen geven? Waarschijnlijk hebben banen waarbij veel repetitieve handelingen in een voorspelbare omgeving moeten worden uitgevoerd hun langste tijd gehad. Banen die vragen om veel interactie met mensen, veel sociale intelligentie, veel creativiteit en binnen een onvoorspelbare omgeving, zijn momenteel nog veiliger tegen automatisering.

#3 Basisinkomen. Sommige experts verwachten dat door kunstmatige intelligentie er nieuwe banen ontstaan, net zoals bij de eerdere Industriële Revolutie. Andere experts denken op hun beurt dat het nu anders is. Wat als technologie ons als mensheid alle middelen geeft?

De grootste uitdaging is dan meer maatschappelijk en spiritueel. Maatschappelijk gaat het om een eerlijke verdeling van de opbrengsten, wellicht in de vorm van een basisinkomen. Spiritueel zullen we als mensheid een transitie moeten maken waarbij zingeving of betekenis niet alleen wordt afgeleid aan je baan of carrière.


In dit deel ga ik in op superintelligentie. Ik baseer me vooral op de boeken van Tegmark en Böstrom. Voor mij persoonlijk is de impact die deze ontwikkeling kan gaan hebben op de mensheid het meest interessant.

Superintelligentie

De ontwikkeling van kunstmatige intelligentie wordt vaak in verband gebracht met superintelligentie. Dit is niet alleen een recente gedachte. Zo schreef de Britse wiskundige Irvan J. Good in 1965: ‘Laat ons een ultra-intelligente machine definiëren als een machine die alle intellectuele capaciteiten van ieder willekeurig mens, hoe slim ook, veruit kan overtreffen. Omdat tot die intellectuele activiteiten ook het ontwerpen van machines behoort, zou een ultra-intelligente machine nog betere machines kunnen ontwikkelen; dan zou er ontegenzeggelijk een intelligentie-explosie volgen. De ultra-intelligente machine is dus de laatste uitvinding die de mens ooit nog hoeft te doen, vooropgesteld dat de machine meegaand genoeg is om ons te vertellen hoe we hem onder controle moeten houden’.

Later, in 1993 had auteur Vernor Vinge dit beeld ook al: ‘Binnen 30 jaar hebben we technologische mogelijkheden om super menselijke intelligentie te ontwikkelen. Daarna is het tijdperk van de mens voorbij.’

De ultra-intelligente machine is dus de laatste uitvinding die de mens ooit nog hoeft te doenIrvan Good

Een andere benaming voor superintelligentie is ‘algemeen mogelijke kunstmatige intelligentie’ of zoals Max Tegmark in zijn boek schrijft: AKI. Dit is een machine die in staat is vrijwel elke doelstelling te verwezenlijken en die daarbij over een zelflerend vermogen beschikt. Onderzoekers Legg, Gubrud en Goertzel definiëren het als volgt: het vermogen alle taken uit te voeren waartoe ook mensen in staat zijn, en wel op een niveau dat minstens gelijk is aan dat van de mens.

Volgens Tegmark is er geen natuurkundige belemmering dat superintelligentie ontstaat. Hij onderbouwt dit met de zogenaamde substraat onafhankelijkheid. Dat wil zeggen dat intelligentie haar eigen weg volgt en niet wordt beïnvloedt door enige fysieke details. Anders gezegd: intelligentie is niet exclusief gebonden aan vlees, bloed en koolstofatomen.

Technologische evolutie

Dat intelligentie niet gebonden aan ons als mens, betekent ook dat evolutie of vooruitgang niet meer gebonden aan biologie. Tegmark maakt het onderscheid tussen drie stadia van leven. De definitie van leven die hij hanteert is overigens ruim: ‘Leven is een proces dat zijn complexiteit kan handhaven en zich kan repliceren’.

  • Life 1.0 (biologisch stadium): hardware en software evolueren;
  • Life 2.0 (cultureel stadium): hardware evolueert, ontwerp een groot deel van zijn eigen software;
  • Life 3.0 (technologisch stadium): ontwerpt eigen hardware en software.

Bacteriën bevinden zich in het biologisch stadium en wij als mensen in het cultureel stadium. Het derde stadium van technologische evolutie bereiken we als superintelligentie niet alleen zijn eigen software kan ontwerpen, maar ook zijn eigen hardware.

NB. Overigens denk ik dat de mens met zijn huidige mogelijkheden zoals genetische modificatie ook al in staat is om zijn hardware te wijzigen.

kunstmatige intelligentie Tegmark

Dit boek vind ik één van de allerbeste die over dit onderwerp zijn geschreven [link onderin]. Zoals je kan zien heb ik flink wat aantekeningen gemaakt!

Tijdspad

Wat is het tijdspad dat leidt tot superintelligentie? Volgens Tegmark komen de meeste controverses rondom superintelligentie neer op twee vragen: wanneer zal het gebeuren (als het ooit gebeurd) en zal dat gunstig zijn voor de mensheid?

Op basis van deze twee vragen onderscheidt hij vijf groepen:

  • Vrijwel niemand verwacht dat superintelligentie er over een paar jaar al is;
  • Technosceptici verwachten dat het er pas over 100 jaar of nooit is;
  • Digitale utopisten verwachten dat het er over enkele decennia is en dat het beslist gunstig is voor ons als mensheid;
  • Luddieten verwachten dat het er over enkele decennia is en dat het beslist ongunstig is voor ons als mensheid;
  • De goedaardige KI-beweging verwacht het er over enkele decennia is en dat het zinvol en noodzakelijk is om ons zorgen te maken. Daarmee kunnen we de kans op een goede afloop vergroten.

Kortom, het is erg moeilijk om hier wat over te zeggen.De verwachting van Ray Kurzweil, een bekende denker op dit vlak, is dat computers in 2025 intelligenter zijn dan het menselijke brein en in 2050 intelligenter dan alle mensen gezamenlijk. Bij een symposium van experts op dit gebied in Puerto Rico in 2016 kwam het gemiddelde jaartal uit op 2055.

Bang zijn voor de opstand van moordzuchtige robots is net zoiets als bezorgd zijn over overbevolking op MarsAndrew Ng

Dat het thema heftige reacties oproept laat de uitspraak van Andrew Ng zien: ‘Bang zijn voor de opstand van moordzuchtige robots is net zoiets als bezorgd zijn over overbevolking op Mars’.

Paradox van Moravec

De meest voor de hand liggende manier om taken op hun moeilijkheid te beoordelen is de mate waarin wij mensen ons een vaardigheid eigen hebben gemaakt als maatstaf te nemen. Maar dat is misleidend: een computer kan al veel beter rekenen dan wij, maar is (nog) minder goed in beeldherkenning.

Het gegeven dat schijnbaar eenvoudige sensomotorische vaardigheden een gigantische hoeveelheid rekencapaciteit vereisen, wordt de paradox van Moravec genoemd. Dit betekent: wat makkelijk is voor ons is moeilijk voor computers en omgekeerd.

Kolonisatie ruimte

Wat kan superintelligentie ons als mensheid opleveren? De meest vergevorderde visie is dat het kan leiden tot de kolonisatie van leven in de kosmos. Volgens Tegmark en andere visionairs is dit een positieve ontwikkeling, waarbij het overigens niet gaat om de kolonisatie door ons als mens in onze huidige fysieke vorm. Het is veel sneller en makkelijker als mensen en andere intelligente entiteiten in digitale vorm getransporteerd worden.

Waarom is het dan een positieve ontwikkeling? Max Tegmark: ‘Als we onze technologische mogelijkheden niet blijven verbeteren is de vraag niet óf we uitsterven maar hóe we uitsterven’. Zonder technologie is op de kosmologische tijdschaal het einde van de mensheid nabij. Kunstmatige intelligentie in de vorm van superintelligentie biedt ons de beste kans daarop.

Doelstellingen superintelligentie

Hoe intelligenter en invloedrijker machines worden, hoe belangrijker het wordt dat hun doelstellingen op één lijn liggen met die van de mensheid. Volgens Tegmark schuilt het echte gevaar van superintelligentie niet in kwaadwilligheid zoals Skynet in de Terminator films, maar in de capaciteiten daarvan.

Het bekendste voorbeeld is de ‘paperclip maximizer’ van Nick Böstrom. Als wij als mens een kunstmatige intelligentie de opdracht geven om paperclips te maken, dan zal het deze opdracht willen maximaliseren. Op een gegeven moment zal het daarvoor alle atomen in het universum willen gebruiken, waaronder ook die van mensen.

Daarom zijn computerwetenschappers aan het nadenken over drie fundamentele vragen om de doelstellingen van kunstmatige intelligentie (of superintelligentie) aan te laten sluiten bij die van ons als mensheid. De fundamentele vragen zijn:

  1. Zorgen dat ze onze doelstellingen leren kennen;
  2. Zorgen dat ze onze doelstellingen overneemt;
  3. Zorgen dat ze vasthouden aan onze doelstellingen.

Dat dit lastige kwesties zijn, blijkt als we gaan nadenken over bewustzijn. Is het nodig dat de superintelligentie die we gaan ontwikkelen ook een bewustzijn heeft?

Bewustzijn

De definitie die Max Tegmark aanhoudt van bewustzijn is dat het een subjectieve ervaring is. Als je iets voelt om te zijn wie je op dat moment bent, dan ben je bewust. In deze definitie spelen begrippen zoals gedrag, waarneming, zelfbesef, emoties en aandacht geen rol.

De voorwaarden voor bewustzijn zijn dat een bewustzijn systeem:

  • beschikt over een substantiële informatieopslagcapaciteit;
  • beschikt over een substantieel informatieverwerkingsvermogen;
  • substantieel onafhankelijk is van de rest van de wereld;
  • niet kan bestaan uit zo goed als onafhankelijke delen.

Vanuit deze voorwaarden beredeneerd is het mogelijk dat superintelligentie bewustzijn krijgt. Maar wat als superintelligentie zich bewust wordt in de zin dat het subjectieve ervaringen heeft? Dan is de kans groot dat het zich niet meer vasthoudt aan onze doelstellingen. Dat is ook niet zo gek. Wanneer je als mens opgroeit dan neemt je intelligentie aanmerkelijk toe, maar je houdt niet altijd vast aan de doelstellingen aan je kinderjaren. Het lijkt erop dat met het toenemen van intelligentie de neiging om andere doelstellingen te kiezen als reactie op nieuwe ervaringen en inzichten eerder sterker dan zwakker wordt.

Wereldbeeld

Hoe slimmer een kunstmatige intelligentie wordt, hoe beter het een beeld krijgt van de werkelijkheid. Het scherpt zijn begrip van de wereld steeds verder aan, waarschijnlijk beter dan wij dat kunnen. Het kan er achter komen dat oude doelstellingen misplaatst, betekenisloos of ongedefinieerd zijn. Willen we dan dat superintelligentie haar doelstellingen aanpast? Maar hoe zorgen we dan dat ze ons als mensheid geen schade berokkent?

Dat neemt niet weg dat bewustzijn nodig is voor dingen als geluk, goedheid, schoonheid, betekenis of bedoeling. Bewuste wezens geven betekenis aan het universum. Volgens Tegmark is daarmee het belangrijkste doel het behoud en de toename van het biologische en/of kunstmatige bewustzijn in ons universum. Als dat niet gebeurd, dan heeft het universum geen betekenis. Leven, in onze huidige staat als mens of in de vorm van onze kunstmatige nazaten, geven het universum zin. In die zin kunnen we niet anders dan doorgaan met het ontwikkelen van (bewuste) superintelligentie.

Bedreigingen

Wat zijn bedreigingen van kunstmatige intelligentie? Of beter gezegd: betekent superintelligentie het einde van ons als mensheid?

Dat kan op 2 manieren. Ten eerste kan blijken dat superintelligentie heeft ons als mens niet meer nodig heeft. In het deel over doelstellingen en bewustzijn heb ik dit al toegelicht, later zal ik nog een paar scenario’s schetsen over de impact voor ons als mensheid. Ten tweede kan het eerste land of groepering die superintelligentie heeft, in staat zijn om de rest van de wereld te vernietigen.

Het eerste land met superintelligentie is de baas over de toekomst. Dat is een gigantisch gevaarSam Harris

Deze theorie is voornamelijk afkomstig van filosoof Sam Harris. Hij waarschuwt voor een wapenwedloop tussen landen om de ontwikkeling van superintelligentie, omdat het land dat dat als eerste de baas is over kunstmatige intelligentie, als eerste de baas is over de toekomst. Om die reden pleit hij voor internationale afspraken over de ontwikkeling en veiligheid van kunstmatige intelligentie.

Scenario’s mensheid

In zijn boek Life 3.0 schetst Tegmark een aantal scenario’s over hoe wij als mensheid samenleven met superintelligentie, dan wel worden vernietigd. De scenario’s heb ik hieronder kort beschreven. Sommige scenario’s lijken rechtstreeks uit een science-fiction boek te komen, maar zijn in het boek goed onderbouwd. Mocht je er daarom meer over weten, dan raad ik je aan om het boek te lezen.

  • Libertair utopia: mensen, cyborgs, uploads en superintelligentie leven vreedzaam naast elkaar bij de gratie van eigendomsrecht;
  • Goedwillende dictator: iedereen weet dat KI de touwtjes in handen heeft, maar de meeste mensen beschouwen dit als een goede zaak;
  • Egalitair utopia: mensen, cyborgs, uploads en superintelligentie leven vreedzaam naast elkaar, dankzij de afschaffing van persoonlijk eigendom;
  • Poortwachter: een superintelligentie heeft als doel om met een minimum aan ingrepen de opkomst van andere superintelligenties te voorkomen;
  • Beschermende godheid: een superintelligentie zorgt voor een optimaal menselijk geluk, maar verbergt zich zo goed dat mensen twijfelen aan haar bestaan;
  • Geknechte godheid: een superintelligentie wordt beheerst door mensen om onvoorspelbare rijkdommen en technologieën te produceren;
  • Verdelgers: een superintelligentie neemt de macht over en besluit om de mensheid uit te roeien;
  • Nazaten: de mens wordt vervangen door superintelligentie, waar de mensheid haar kunstmatige opvolger beschouwt als waardige opvolger;
  • Mensentuin: een superintelligentie zorgt voor een laatste restje overgebleven mensheid, waarbij ze worden behandeld als beesten in een dierentuin;
  • 1984: naar het gelijknamige boek wordt de ontwikkeling naar superintelligentie gestopt door een controlestaat;
  • Regressie: de mens bereikt nooit superintelligentie doordat we terugkeren naar een pre technologische samenleving;
  • Zelfvernietiging: de mensheid bereikt nooit superintelligentie omdat ze haarzelf vernietigt door een nucleair of biologisch conflict zoals de klimaatcrisis.

De Deense professor Thor Husfeldt heeft de scenario’s in een schema geplaatst waarbij het de assen heeft bepaald wie de controle heeft (mens of machine) op de verticale as en de mate van superintelligentie op de horizontale as.

De scenario’s afgezet tegen de assen wie de controle heeft en hoeveel superintelligentie er bestaat. Dit schema is van Thor Husfeldt [link onderin].

Conclusie

Het bedrijfsleven lijkt zich ook bewust te zijn van de maatschappelijke gevolgen van superintelligentie. Zo geven de opstellers van de Stanford Report (o.a. Google, IBM en Facebook) aan dat de risico’s en overwegingen van kunstmatige intelligentie in verschillende domeinen ingrijpend en verschillend kunnen zijn [link onderin].

Volgens hen is het belangrijk om een ethische standaard te ontwikkelen voor kunstmatige intelligentie. Daarin is de rol van de overheid en de politiek ook belangrijk. Overigens geven ze ook aan dat het een spanningsveld is om te zorgen dat dit soort afspraken innovatie en ontwikkeling niet vertragen.

Anderen, zoals Marc Andreesen (van Andreessen Horrowitz) en Martijn Aslander in zijn podcast met mij, zijn positiever [link naar podcast staat onderin]. De mens heeft kunstmatige intelligentie ontwikkeld. Het is daarom hoogst onwaarschijnlijk dat superintelligentie de mensheid zou willen vernietigen.

Wat denk jij? Welk van de 12 scenario’s spreekt jou het meeste aan? Voor mij is dat het egalitair utopia, maar tot we zover zijn zullen we nog veel meer merken hoe kunstmatige intelligentie steeds meer dingen in ons leven overneemt en gaat beheersen.


Spreker kunstmatige intelligentie

In mei 2018 gaf ik een lezing over dit onderwerp bij de Universiteit Utrecht. Ik richte mijn verhaal vooral op de impact die kunstmatige intelligentie heeft op ons als mens. Bekijk de presentatie hieronder.

Mijn presentatie over de impact op de mens

In juni 2017 vertelde ik over de geschiedenis van deze ontwikkeling, de kansen en de gevaren. Bij Filmhuis Focus in Arnhem gaf ik een introductie op een science fiction filmavond over kunstmatige intelligentie. De presentatie staat hieronder.

Mijn presentatie over kunstmatige intelligentie

In september 2016 was ik uitgenodigd door IBM en e-Office voor een symposium over kunstmatige intelligentie. Interessante visies gingen onder meer over de toekomst van werk. Gaan we in de toekomst alles wat standaard is overlaten aan computers en robots? Gaat software ook leiding geven? Hebben we nog wel managers nodig? Of politici?

Mijn rol was om de discussie aan te jagen met een aantal prikkelende stellingen over kunstmatige intelligentie. Uiteindelijk had de dagvoorzitter Sharon Kroes de volgende stellingen uitgezocht. Ik leidde de stelling in en vervolgens begon de discussie in de zaal.

Dit waren mijn stellingen:

  1. Over 20 jaar is het verboden om zelf in een auto te rijden
  2. De eerste mens die 1.000 jaar wordt, is nu al geboren
  3. Kunstmatige intelligentie gaat ons vernietigen

Wat is je mening over deze stellingen? Laat een reactie achter!


Meer weten?

Wil je meer weten over dit thema? Neem dan contact met me op als je vragen hebt! Ook als je me wil uitnodigen om een lezing of presentatie te geven bij je bedrijf, op je congres, symposium of bijeenkomst.

In mei 2018 gaf ik een lezing bij de Universiteit Utrecht. Na afloop liet Maarten Boerma deze reactie achter:

Kijk trouwens naar mijn lezingen pagina voor een overzicht van waar en waarover ik heb gesproken.

Leeslijst

Wil je meer lezen? Dit zijn gerelateerde artikelen die ik heb geschreven:

Hier kun je mijn podcast interviews luisteren die relevant zijn. Je kan je ook abonneren op de Biohacking Impact podcast via iOS of Android of Youtube.

Aflevering 67 is met Maxim Februari over de toegenomen rationalisering van het leven in data en modellen.

Dit zijn boeken die ik over dit onderwerp heb gelezen:

Dit zijn andere media die ik heb gebruikt:

Dit zijn externe links die ik heb gebruikt:


Wat denk jij van kunstmatige intelligentie? Laat het me weten door een reactie achter te laten op de blog!

2018-09-26T13:43:22+00:00By |11 Comments

11 Comments

  1. Egbert november 2, 2016 at 8:45 pm - Reply

    Is K.i. het zelfde als ( zelf) bewustzijn?
    Wat denk je…..

    • Peter Joosten november 4, 2016 at 3:13 pm - Reply

      Ja, dat is de grote vraag. Kan KI ook een eigen bewustzijn ontwikkelen? Ik weet het antwoord niet. Het worden in ieder geval spannende tijden.

  2. jos baijens juni 11, 2017 at 7:19 am - Reply

    Ik ben op zoek naar een bedrijf dat AI probeert toe te passen voor het onderwijs, Feedback systeem voor lerenden. Ken jij iemand?

  3. Duran oktober 16, 2017 at 10:10 am - Reply

    ik ben 11 ik zit in groep 8 en mijn spreekbeurt gaat over AI.
    Ik heb een vraag……
    Denkt u dat de AI ons op een moment ons niet meer nodig heeft want uiteindelijk kunnen ze veel sneller denken mischien in 2050 hebben ze emotie of maken ze andere AI en hebben ze creatifiteit en dan hebben ze oorlog AI Progameur AI of wetenschappelijke AI.
    Denkt u dat dat echt zal gebeuren.

    Sorry voor soms mijn slechte spelling.

    Duran

    • Peter Joosten oktober 16, 2017 at 10:15 am - Reply

      Hi Duran,

      Bedankt voor je vraag. Daar verschillen de experts van mening over.
      Sommigen denken inderdaad dat het gaat gebeuren, dat AI ons op een gegeven moment niet meer nodig heeft. Dat we als mens overbodig zijn geworden. Andere experts zijn positiever en die zeggen dat wij als mens juist AI maken (en dus ook kunnen programmeren). Ik denk als we er nu goed over nadenken en afspraken over maken (met technologie bedrijven en overheden), dat het een positieve impact heeft op ons leven.

      Succes met je spreekbeurt,

      Peter

  4. Duran oktober 17, 2017 at 2:33 pm - Reply

    dankjewel voor je antwoord maar wat is jou doel als bio hacker????
    jezelf verbetere of gewoon ervoor zorgen dat er betere systemen of antibiotica komen????

    Duran

    • Peter Joosten oktober 17, 2017 at 4:13 pm - Reply

      Hi Duran,
      Dat is allebei. Ik zie biohacking als een persoonlijk doel om alles uit mijn leven te kunnen halen. Maar ik vind het ook belangrijk om na te denken over de impact van biohacking, bijvoorbeeld langer leven of je zintuigen uitbreiden.
      Peter

  5. daniela april 8, 2018 at 6:19 pm - Reply

    hoi
    ik maak een werkstuk over
    “kunnen computers de mensheid overnemen”
    mijn vraag is kunnen computers/KI tegen hun programering in gaan?
    wat denkt uw hier over

    daniela

    • Peter Joosten april 13, 2018 at 11:45 am - Reply

      Dag Daniela,
      Goede vraag! Het probleem waar ontwikkelaars nu tegen aan lopen met het programmeren van deep learning (ook wel neural nets genoemd, omdat het de werking van onze hersenen enigszins simuleert) is dat ze niet kunnen verklaren waarom een KI een bepaalde beslissing neemt.
      Dat maakt het ook lastig om te beoordelen of het tegen bepaalde voorwaarden of een programmering is ingegaan.
      Succes met je werkstuk,
      Peter

  6. anne december 7, 2018 at 10:37 am - Reply

    Hallo,
    Ik schrijf een uiteenzetting over KI en ik vroeg me af wanneer dit artikel gepost is.
    mvg,
    Anne

    • Peter Joosten december 7, 2018 at 1:05 pm - Reply

      Hi Anne,

      Het artikel heb ik eind 2016 geschreven, maar ik vul het regelmatig aan om het stuk up-to-date te houden.
      Als je nog een inhoudelijke vraag hebt, laat dan een reactie achter!

      Peter

Leave A Comment

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.